हनुक्का

कधी येतो

हिब्रू कालनिर्णयाच्या किसलेव महिन्याच्या पंचविसाव्या दिवसापासून आठ दिवस, नोव्हेंबरअखेर किंवा डिसेंबरमध्ये. पहिली मेणबत्ती आदल्या संध्याकाळी अंधार पडल्यावर लावली जाते.

फला पंचांग तुमच्या स्वतःच्या शहरासाठी नेमका दिवस सांगते; वरचे चांद्र आणि सौर नियम हेच ते गणितासाठी वापरते.

कथा

इ.स.पू. १६८ मध्ये सेल्युसिड राजा अँटिओकस चौथा याने ज्यू धर्माचरणावर बंदी घातली आणि जेरुसलेमच्या मंदिरात झ्यूसची वेदी उभारली. यहूदाच्या नेतृत्वाखालच्या मक्काबी या याजक कुटुंबाने तीन वर्षे लढून शहर परत मिळवले. मंदिर शुद्ध करून पुन्हा अर्पण करताना (हनुक्का म्हणजे अर्पण) दिव्यासाठी फक्त एका दिवसाचे शुद्ध तेल सापडले, आणि नवे तेल गाळायला लागणारे आठही दिवस ते जळत राहिले. आठ दिवे त्या आठ दिवसांचे.

धार्मिक कालनिर्णयात हा दुय्यम सण आहे, कामातून सुट्टी नाही, आणि तरी सर्वाधिक पाळल्या जाणाऱ्यांपैकी एक — कारण तो जगातल्या इतर दिव्यांच्या मोसमात येतो आणि पाळायला फक्त एक खिडकी लागते.

दिवस कसा साजरा होतो

• हनुक्किया, नऊ शाखांचा दिवा, अंधारानंतर लावला जातो — रोज उजवीकडून डावीकडे एक मेणबत्ती जास्त, आणि नववी (शामाश, सेवक) वापरून बाकीच्या पेटवल्या जातात; तो खिडकीत ठेवला जातो, म्हणजे चमत्कार रस्त्यावरून दिसावा.
• पहिल्या रात्री तीन आणि इतर रात्री दोन आशीर्वचने, मग माओज त्सूर हे स्तोत्र; मेणबत्त्या जळत असताना काम केले जात नाही.
• ड्रेडल — नेस गदोल हाया शाम (तिथे मोठा चमत्कार घडला) या शब्दांची आद्याक्षरे कोरलेला चार बाजूंचा भोवरा — चॉकलेटच्या नाण्यांसाठी फिरवला जातो.
• जेरुसलेमच्या पश्चिम भिंतीजवळ, व्हाइट हाउसमध्ये, ट्रफल्गार चौकात सार्वजनिक दीपप्रज्वलन; चाबाद चळवळ बहुतेक मोठ्या शहरांत मेनोरा उभारते.

पानात काय

तेलात तळलेले काहीही: अश्केनाझी परंपरेत लॅटकेस (बटाट्याचे थालीपीठ) आंबट मलई आणि सफरचंदाच्या चटणीसह, इस्राएलात सुफगानियोत (जॅम भरलेले डोनट), आणि सेफार्दींमध्ये बिमुएलोस.

आणखी दिव्यांचे सण