দুৰ্গা পূজা

কেতিয়া পৰে

আহিনৰ শুক্লপক্ষৰ ষষ্ঠীৰ পৰা দশমীলৈ পাঁচ দিন, ছেপ্টেম্বৰৰ শেষত বা অক্টোবৰত। নৱৰাত্ৰি কাষেৰে চলে; দুৰ্গা পূজা তাৰ ষষ্ঠ ৰাতিহে আৰম্ভ হয়।

ফলা পঞ্জিকাই আপোনাৰ নিজৰ চহৰৰ বাবে ঠিক দিনটো কয়; ওপৰত দিয়া চান্দ্ৰ আৰু সৌৰ নিয়মবোৰেই সেই হিচাপৰ ভিত্তি।

কাহিনী

দেৱী বাপেকৰ ঘৰলৈ আহে। বংগত তেওঁ চাৰি সন্তান — লক্ষ্মী, সৰস্বতী, গণেশ আৰু কাৰ্তিক — লগত লৈ পাঁচ দিনৰ বাবে মাক-দেউতাকৰ ঘৰলৈ অহা জীয়ৰী, আৰু দশম দিন তেওঁৰ গুচি যোৱা। সেয়েহে শেষৰ দিনটো জয় নহয়, বিচ্ছেদ।

মূৰ্তি প্ৰতি বছৰে নতুনকৈ গঢ়া হয়, খেৰ আৰু বাঁহৰ কাঠামোত নদীৰ বোকা লগাই; আৰু পৰম্পৰাই কয় যে সেই বোকাত এমুঠি বেশ্যাৰ দুৱাৰমুখৰ, তাইৰে হাতেৰে দিয়া, থাকিব লাগে। চকু আটাইতকৈ শেষত, মহালয়াৰ ৰাতিপুৱা আঁকে, আৰু শিল্পীয়ে সেইবোৰলৈ পোনে পোনে নাচাই আঁকে।

ৰাৱণৰ সৈতে যুদ্ধৰ আগতে ৰামে অসময়ত দেৱীক জগাইছিল বুলি কোৱা হয়; সেয়েহে শৰতৰ এই পূজাক অকাল বোধন বোলে। কলিকতাৰ দুৰ্গা পূজা ২০২১ চনত ইউনেস্কোৰ তালিকাত উঠে, ভাৰতৰ প্ৰথম পৰ্ব হিচাপে।

দিনটো কেনেকৈ পালন কৰা হয়

• ষষ্ঠীত বোধন: দেৱীক জগাই মুখৰ আৱৰণ আঁতৰোৱা হয়, পেণ্ডেলবোৰ খোল খায়। কিছুমান মন্দিৰৰ সমান ডাঙৰ, প্ৰতি বছৰে নতুন বিষয়ত সজা হয় আৰু সপ্তাহৰ ভিতৰতে খুলি পেলোৱা হয়।
• সপ্তমীৰ ৰাতিপুৱা নৱপত্ৰিকা: কলগছৰ থোৰাৰ লগত ন বিধ গছ বান্ধি, ৰঙা পাৰৰ কাপোৰ পিন্ধাই, নদীত গা ধুৱাই গণেশৰ কাষত থিয় কৰোৱা হয় — সেয়েহে তেওঁক তেওঁৰ কইনা, কলা বৌ বোলে।
• অষ্টমী আৰু নৱমী লগ লগা ঠাইত সন্ধি পূজা: দুয়োটা তিথি চুই যোৱা সেই আঠচল্লিশ মিনিটত ১০৮টা চাকি আৰু ১০৮টা পদুম। দেৱীয়ে চণ্ড আৰু মুণ্ডক বধ কৰা মুহূৰ্ত সেয়া। সেই একে ৰাতিপুৱাই বেলুৰ মঠত কুমাৰী পূজা হয়, এজনী সৰু ছোৱালীক দেৱী বুলি পূজা কৰি।
• পাঁচো দিন ঢাক বাজি থাকে, আৰু মূৰ্তিৰ আগত ধুনুচি নাচ হয় — নাৰিকলৰ খোলা আৰু কৰ্পূৰ জ্বলা ধুনুচি হাতত, কোনোৱে দাঁতেৰে কামুৰি।
• দশমীত ঐয়োসকলে দেৱীক মিঠাই খুৱাই ইজনীয়ে সিজনীক সেন্দুৰ লগায় (সিন্দুৰ খেলা), মূৰ্তিবোৰ নদীলৈ যায়, আৰু তাৰ পিছৰ দিনবোৰৰ সম্ভাষণ শুভ বিজয়া।

পাতত কি

পেণ্ডেলৰ ভোগ — খিচুড়ি, লাবড়া আৰু চাটনি। পাঁচো দিন বাহিৰত খোৱা: কাঠি ৰোল, বিৰিয়ানি, ফুচকা। বিজয়াৰ মিঠাই — নাৰু, শিঙাৰা, সন্দেশ — যিটো ঘৰলৈকে যায় তালৈকে লৈ যোৱা হয়।

আৰু বিজয় আৰু মুক্তি