ચીની નવવર્ષ

ક્યારે આવે છે

પહેલા ચાંદ્ર માસનો પહેલો દિવસ — ડિસેમ્બર અયનાંત પછીની બીજી અમાસ — એટલે ૨૧ જાન્યુઆરી અને ૨૦ ફેબ્રુઆરી વચ્ચે. જાહેર રજા અઠવાડિયું અને તહેવાર પંદર દિવસ, ફાનસ ઉત્સવ સુધી.

ફલા પંચાંગ તમારા પોતાના શહેર માટે ચોક્કસ દિવસ કહે છે; ઉપરના ચંદ્ર અને સૂર્યના નિયમો જ તે ગણતરી માટે વાપરે છે.

કથા

જૂની કથા નિયાનની, એ પ્રાણી જે વર્ષના વળાંકે પહાડોમાંથી ઊતરીને ઢોર અને બાળકો ખાઈ જતું, અને જેને ત્રણ વસ્તુની બીક હોવાનું જણાયું: લાલ રંગ, આગ અને મોટો અવાજ. તહેવારની આખી દૃશ્યભાષા એ જ છે — બારણે લાલ પટ્ટીઓ, લાલ કવર, ફાનસ, ફટાકડા.

દરેક વર્ષ બાર પ્રાણીમાંથી એક અને પાંચ તત્ત્વમાંથી એક લઈને આવે છે, એટલે એ જોડી દર સાઠ વર્ષે પાછી આવે છે. જન્મનું વર્ષ પૂછતાં જ પહેલું આવે તે એ પ્રાણી, અને એ જ ચક્ર હાન કાળથી પંચાંગ ગણતું આવ્યું છે.

પણ આ દિવસ ખરેખર સફર છે. તેની આસપાસની છુનયુન પ્રવાસ મોસમ ચાળીસ દિવસમાં કેટલાય અબજ ફેરા કરાવે છે — પૃથ્વીનું સૌથી મોટું વાર્ષિક માનવ સ્થળાંતર — કારણ કે નિયમ એક જ છે: ઘરે જવું.

દિવસ કેવી રીતે ઊજવાય છે

• બારણાની બંને બાજુ લાલ કાગળ પર જોડપંક્તિઓ ચોંટાડાય છે અને ફૂ અક્ષર ઊંધો લટકાવાય છે, કારણ કે ઊંધું અને આવી ગયું બંનેનો અવાજ એક જ છે.
• લાલ કવરમાં પૈસા પરિણીતો પાસેથી અપરિણીતોને અને મોટેરાં પાસેથી નાનાંને જાય છે; રકમ કરતાં એ સંખ્યા બેકી હોવી અને તેમાં ચાર ન હોવો એ મહત્ત્વનું.
• પહેલા દિવસોમાં નક્કી ક્રમે મુલાકાત થાય છે — બીજો દિવસ પત્નીના પિયરનો — અને ઘરમાં સાવરણી ફેરવાતી નથી, જેથી નવું ભાગ્ય અંદર જ રહે.
• કોરિયા આ જ દિવસને સોલ્લાલ કહે છે, જ્યાં તોક્ગુક સૂપ ઉંમરમાં એક વર્ષ ઉમેરે છે; વિયેતનામ તેને તેત કહે છે, અને ક્યારેક એક દિવસનો ફેર પડે છે કારણ કે પંચાંગ જુદા સમયક્ષેત્રમાં ગણાય છે.

વધુ નવવર્ષો