मासिक शिवरात्री

कधी येतो

कृष्ण पक्षातील चतुर्दशी, चांद्रमासात एकदा, रात्रभर पाळली जाते. माघातील ती महाशिवरात्री आहे आणि यांत मोजली जात नाही; उरलेल्या अकरा मासिक.

फला पंचांग तुमच्या स्वतःच्या शहरासाठी नेमका दिवस सांगते; वरचे चांद्र आणि सौर नियम हेच ते गणितासाठी वापरते.

कथा

महारात्री सर्वांना माहीत असलेली, आणि मासिक तीच तिला वर्षसोहळा नव्हे तर साधना बनवते. कृष्ण चतुर्दशी ही चंद्र लोपण्याआधीची शेवटची रात्र, आणि वर्षातील सर्वात बारीक चंद्राला परंपरा जे उत्तर देते तेच प्रत्येक महिन्याच्या बारीक चंद्रालाही देते — जागे राहून.

शिव पुराण दोहोंत केल्या जाणाऱ्या कर्मात फरक करत नाही, फक्त प्रमाणात करते. माघात जे चार प्रहर चालते ते इतर महिन्यांत एक-दोन प्रहर, ज्याला जेवढे जमेल तेवढे.

अनेकांसाठी हा तो सराव आहे जो महारात्री शक्य करतो, आणि काहींसाठी हीच संपूर्ण साधना.

दिवस कसा साजरा होतो

• दिवसा उपवास, आणि रात्री किमान पहिल्या प्रहराचे जागरण.
• लिंगाला दूध, दही, मध, तूप आणि पाण्याचा अभिषेक, बेलपत्रे — महारात्रीचाच अभिषेक, चारदा नव्हे एकदा.
• ॐ नमः शिवाय जप, आणि पठण करणारे असतील तर रुद्र.
• शिवमंदिरे रात्री उघडी राहतात; गर्दी महाशिवरात्रीच्या एक अंशाइतकी, आणि त्यामुळेच अनेकजण हिलाच अधिक पसंत करतात.

आणखी उपवास आणि जागरणे