കഥ
ലാ എന്നത് കാർഷിക വർഷത്തിന്റെ അവസാനം പൂർവികർക്കും ഗൃഹദേവതകൾക്കും നടത്തിയിരുന്ന ശീതകാല ബലിയായിരുന്നു — പന്ത്രണ്ടാം ചാന്ദ്രമാസത്തെ ഇന്നും ലാ മാസമെന്നു വിളിക്കുന്നത് അതുകൊണ്ടാണ്.
ബുദ്ധമതം ഈ തീയതിക്ക് രണ്ടാമതൊരു കാരണം നൽകി. ആറു വർഷത്തെ കഠിനതപസ്സിൽ എല്ലുംതോലുമായ ബുദ്ധൻ ഒരു ഗ്രാമീണപ്പെൺകുട്ടി നൽകിയ ഒരു പാത്രം പാൽച്ചോറ് സ്വീകരിച്ചു കഴിച്ചു, അന്നു രാത്രിതന്നെ ബോധോദയം നേടി. ആ പാത്രത്തിനുവേണ്ടിയാണ് ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഈ ദിവസം കഞ്ഞി വിതരണം ചെയ്യുന്നത്.
ആ കഞ്ഞിതന്നെയാണ് ഉത്സവം. എട്ടോ അതിലധികമോ ധാന്യങ്ങൾ, പയറുകൾ, കായ്കൾ, ഉണക്കപ്പഴങ്ങൾ, രാത്രി മുഴുവൻ പതുക്കെ വേവിച്ചത്; അതിൽ എത്ര ചേരുവകളുണ്ടെന്നത് നാട്ടഭിമാനത്തിന്റെ കാര്യമാണ്.
