કથા
આ સંધ્યા સમુદ્રમંથનની છે. અમૃત પહેલાં જ્યારે વિષ નીકળ્યું ત્યારે શિવે તે પીને કંઠમાં રોકી રાખ્યું, અને તેઓ જીવશે કે નહીં એ જાણ્યા વગર દેવો એ સાંજ સુધી રાહ જોતા રહ્યા. તેઓ જીવ્યા, નંદીનાં શિંગડાં વચ્ચે નૃત્ય કર્યું; જે ઘડી તેઓ રોકાયા હતા એ જ ઘડી આજે પળાય છે.
એટલે જ આ એક કલાક છે, આખો દિવસ નહીં. આ કોઈ તારીખને નહીં પણ એક ચોક્કસ સાંજને ચિહ્નિત કરે છે, અને એ ઘડી જ આખું વ્રત — તેથી પંચાંગ તેને મિનિટ સુધી આપે છે.
જે વારે આવે તેનું પોતાનું નામ અને પોતાની માગણી — સોમવારે સોમ પ્રદોષ શાંત મન માટે, શનિવારે શનિ પ્રદોષ શનિની પીડામાંથી રાહત માટે.