ಹುಣ್ಣಿಮೆ

ಯಾವಾಗ ಬರುತ್ತದೆ

ಹುಣ್ಣಿಮೆ, ಶುಕ್ಲ ಪಕ್ಷದ ಹದಿನೈದನೆಯ ತಿಥಿ, ಚಾಂದ್ರಮಾಸಕ್ಕೆ ಒಮ್ಮೆ. ವರ್ಷದ ಹಲವು ಹೆಸರಾಂತ ಹಬ್ಬಗಳು ಹುಣ್ಣಿಮೆಗೇ ಬರುತ್ತವೆ — ಗುರು ಪೂರ್ಣಿಮಾ, ಕಾರ್ತಿಕ ಪೂರ್ಣಿಮಾ, ಬುದ್ಧ ಪೂರ್ಣಿಮಾ — ಆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಆ ಹಬ್ಬವೇ ಇರುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ಬೇರೆಯಾಗಿ ತೋರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

ಫಲ ಪಂಚಾಂಗ ನಿಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಊರಿಗೆ ನಿಖರವಾದ ದಿನವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ; ಮೇಲಿನ ಚಾಂದ್ರ ಮತ್ತು ಸೌರ ನಿಯಮಗಳನ್ನೇ ಅದು ಲೆಕ್ಕಕ್ಕೆ ಬಳಸುತ್ತದೆ.

ಕಥೆ

ಪಂಚಾಂಗ ಇರುವಷ್ಟು ಕಾಲ ತಿಂಗಳಿಗೆ ಗುರುತು ಹುಣ್ಣಿಮೆಯೇ. ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಪೂರ್ಣಿಮಾಂತ ಲೆಕ್ಕ ಪ್ರತಿ ಮಾಸಕ್ಕೂ ಚಂದ್ರ ಯಾವ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ತುಂಬುತ್ತಾನೋ ಆ ಹೆಸರಿಡುತ್ತದೆ, ಹಾಗಾಗಿ ಮಾಸಕ್ಕೆ ಹೆಸರಿಟ್ಟ ದಿನ ಇದೇ.

ಹಲವು ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಜೆ ಓದುವ ಸತ್ಯನಾರಾಯಣ ವ್ರತ ಕಥೆ ಒಬ್ಬ ಬಡ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಒಬ್ಬ ಕಟ್ಟಿಗೆಯವನು, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ರಾಜನದ್ದು — ನಾಲ್ಕು ಸ್ಥಾನಗಳ ನಾಲ್ವರು, ವ್ರತ ಆಚರಿಸಿದಾಗ ಉತ್ತರ ಸಿಕ್ಕಿತು, ಮರೆತಾಗ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ. ಕಥೆಯನ್ನು ಅದರ ಸರಳತೆಗಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ: ಈ ವ್ರತ ಯಾರಿಗಾದರೂ ತೆರೆದಿದೆ.

ಈ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರ ಮನಸ್ಸಿನ ಒಡೆಯ, ಮತ್ತು ಹುಣ್ಣಿಮೆಗೆ ಮನಸ್ಸು ಅತಿ ತುಂಬಿ ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಸ್ಥಿರ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಆ ದಿನದ ಉಪವಾಸ ಒಂದು ನೆಲೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ.

ದಿನವನ್ನು ಹೇಗೆ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ

• ಇಡೀ ದಿನ ಉಪವಾಸ, ಚಂದ್ರನನ್ನು ಕಂಡ ಮೇಲೆ ಬಿಡುತ್ತಾರೆ.
• ಸಂಜೆ ಸತ್ಯನಾರಾಯಣ ಪೂಜೆ, ಕಥೆಯ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಪಾರಾಯಣ, ನಂತರ ಸಪಾದ ಭಕ್ಷ್ಯ — ರವೆ, ತುಪ್ಪ, ಸಕ್ಕರೆ ಮತ್ತು ಬಾಳೆಹಣ್ಣಿನ ಪ್ರಸಾದ.
• ನದಿ ಇರುವಲ್ಲಿ ಬೆಳಗಿನ ಸ್ನಾನ; ಕಾರ್ತಿಕ ಮತ್ತು ಮಾಘದ ಹುಣ್ಣಿಮೆಗಳಿಗೆ ವರ್ಷದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸ್ನಾನ ಸಂದಣಿ.
• ಹಲವರು ಇದನ್ನು ಉಪವಾಸವಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ಕೇವಲ ಹಗುರ ದಿನವಾಗಿ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯ ಅದಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ಕೊಡುತ್ತದೆ: ವ್ರತ ಎಂದರೆ ಸಂಕಲ್ಪ, ಹಸಿವಲ್ಲ.

ಇನ್ನಷ್ಟು ಉಪವಾಸ ಮತ್ತು ಜಾಗರಣೆ